Język malajski

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj
Bahasa Melayu * بهاس ملايو
Obszar Malezja, Brunei, Filipiny, Singapur, Tajlandia, Indonezja i inne
Liczba mówiących 20-30 milionów
Ranking 54.
Klasyfikacja genetyczna Języki austronezyjskie
*Języki indonezyjskie (zachodnioaustronezyjskie)
**Język malajski
Pismo łaciński i arabski
Status oficjalny
Język urzędowy Malezja, Singapur, Brunei
Regulowany przez  ?
Kody języka
ISO 639-1 ms
ISO 639-2 may/msa
SIL MLI
W Wikipedii
Zobacz też: język, języki świata

Język malajski należy do rodziny języków austronezyjskich. W 1986 roku miał około 18 mln użytkowników. Jest językiem rodzimym Malajów zamieszkujących Półwysep Malajski i pewne regiony Sumatry. Jest językiem urzędowym Malezji i Brunei, jednym z czterech języków urzędowych Singapuru oraz językiem roboczym Filipin i Timoru Wschodniego. Forma malajskiego zaadaptowana przez Malezję nazywa się bahasa malaysia. W Singapurze i Brunei znany jest pod nazwą bahasa melayu. Język malajski został ponadto zaadaptowany do roli języka urzędowego przez Indonezję w momencie uzyskania niepodległości i otrzymał nazwę bahasa indonesia.

Standardowa postać języka malajskiego, uzgodniona przez Indonezję, Malezję, Filipiny i Brunei, nazywa się bahasa riau, czyli język Archipelagu Riau, długo uważanego za miejsce narodzin języka malajskiego.

Wszelkie różnice w nazwach odzwierciedlają bardziej różnice polityczne niż lingwistyczne.

Malajski jest językiem aglutynacyjnym.

[edytuj] Alfabet i wymowa

Język malajski posługuje sie dwoma alfabetami: arabskim i łacińskim. Poniższe zestawienie przedstawia wykaz różnic w malajskiej i polskiej wymowie poszczególnych liter alfabetu łacińskiego (litery pominięte są w obu językach wymawiane tak samo)

  • A może oznaczać samogłoskę centralną, lub tylną (jak w polskim)
  • C = polskie ,,cz”
  • Dz jak angielskie ,,th” dźwięczne
  • E może oznaczać samogłoskę półotwartą (jak w polskim), lub półprzymkniętą (jak w polskim między spółgłoskami miękkimi), może też oznaczać szwę [ə]
  • H jest głoską krtaniową (w polskim miekkopodniebienną), bezdźwięczną (jako bezdźwięczną wymawia ją dziś większość Polaków, lecz w j. staropolskim litera ta oznaczała głoskę dźwięczną, co utrzymuje się dziś w niektórych gwarach, głownie na pograniczu wschodnim)
  • J = polskie ,,dż”
  • Kh jak polskie ,,ch”, a także ,,h” w wymowie większości Polaków (głoska bezdźwięczna)
  • Ng miękkopodniebienne jak w polskim słowie ,,ręka” ['rεŋka]
  • Ny = polskie ,,ń”
  • Q oznacza spółgłoskę języczkową, (polskie ,,k” jest miękkopodniebienne)
  • R może oznaczać spółgłoskę drżącą (jak w polskim), lub uderzeniową (występuje w j. polskim przy mniej starannej wymowie)
  • Sy = polskie ,,sz”, lub ,,ś”
  • Ts jak angielskie ,,th” bezdźwięczne
  • V może oznaczać głoskę wargowo-zębową dźwięczną szczelinową (jak polskie ,,w”), lub wargowo-zębową dźwięczną półotwartą
  • W jak w angielskim (polskie ,,ł” niekresowe)
  • Y = polskie ,,j”

Oprócz spół- i samogłosek występują też dyftongi.

Dyftongi w j. malajskim
Pisownia IPA
ai [aɪ̯, ai]
au [aʊ̯, au]
ua [ua]

[edytuj] Różnice między bahasa malaysia i bahasa indonesia

Bahasa indonesia różni się od bahasa malaysia zapożyczeniami z jawajskiego oraz holenderskiego, np. słowo 'poczta' w bahasa malaysia to 'pejabat pos', a w bahasa indonesia 'kantor pos' ('kantoor' po holendersku znaczy 'poczta'). Dźwięk 'u' jest reprezentowany w bahasa indonesia przez 'oe', tak jak w holenderskim. Dźwięk 'cz' w bahasa malaysia - przez 'c', a w indonesia do niedawna był zapisywany jako 'tj'.

polski Bahasa malaysia Bahasa indonesia
marzec Mac (z ang. March) Maret (z hol. Maart)
Sierpień Ogos (z ang. August) Augustus (z hol. Augustus)
bilet tiket (z ang. ticket) karcis (z hol. kaartje)
apteka farmasi (z ang. pharmacy) apotik (z hol. apotheek)
telewizja televisyen televisi (z hol. televisie)
uniwersytet universiti universitas (z hol. universiteit)
samochód kereta mobil
mówić bercakap berbicara
sklep kedai toko
poniedziałek Isnin Senin
restauracja restoran rumah makan